Aşağıdaki altı başlık tek bir GEODI ekosisteminin çözüm alanlarıdır; bağımsız ürünler
değildir. Keşiften sınıflandırmaya, maskelemeden düzeltmeye kadar tüm adımlar aynı
platform üzerinde yürütülür.
Veri Keşfi (Discovery)
Verinin nerede olduğunu bulma
Veri keşfi, kurumun hangi veriye sahip olduğunu ve bu verinin nerede durduğunu ortaya
çıkarma sürecidir. GEODI desteklenen kaynakları tarar: dosya sunucuları, paylaşımlı
klasörler, SharePoint ve Teams, e-posta sistemleri, bulut depolama, nesne depolama ve
veritabanları. Tarama yalnız dosya adına veya uzantıya bakmaz; içerik analiz edilir.
Bu, taranmış belgelerde ve eski arşivlerde özellikle önemlidir. Yıllar içinde birikmiş
bir klasörde hangi belgenin kişisel veri içerdiği, hangi sözleşmenin hangi müşteriye ait
olduğu dosya adından anlaşılamaz. İçerik tabanlı keşif, bu belgeleri türüne ve
hassasiyetine göre görünür kılar. Yapılandırılmış ve yapılandırılmamış veriler aynı
keşif sürecinde birlikte değerlendirilir.
- İçerik tabanlı tarama
- Yapılandırılmış ve yapılandırılmamış veri
- Taranmış belge ve arşiv desteği
- Kişisel veri ve kart verisi tanıyıcıları
- Ülke ve regülasyon bazlı tanıyıcılar
- Sürekli ve tekrarlanabilir tarama
Veri Sınıflandırma (Classification)
Verinin ne olduğunu belirleme ve etiketleme
Sınıflandırma, keşfedilen veriyi içeriğine, hassasiyet seviyesine ve kullanım amacına
göre kategorilere ayırma adımıdır. GEODI otomatik ve elle sınıflandırmayı birlikte
destekler; Office belgeleri, SharePoint içerikleri ve web posta ortamlarında çalışır.
Aynı türde bilgiyi içeren ancak farklı formatlarda veya sistemlerde bulunan belgeler
aynı sınıfa dahil edilebilir.
Sınıflandırma tek başına bir etiketleme işlemi değildir; sonraki güvenlik ve yönetişim politikalarına girdi oluşturur. GEODI sınıflandırma sonuçlarını maskeleme ve düzeltme iş akışlarında kullanabilir; bu çıktılar mevcut veri sızıntısı önleme politikalarını da besleyebilir.
- Otomatik ve elle sınıflandırma
- Office, SharePoint ve web posta desteği
- İçerik ve bağlam tabanlı analiz
- Hassasiyet seviyesine göre kategoriler
- Veri sızıntısı önleme çözümleriyle uyum
- Sonraki adımlara politika girdisi
Maskeleme ve Anonimleştirme
Veriyi kullanılabilir tutarken koruma
Maskeleme, hassas alanların yetkisiz kişilere görünmesini engeller; belge ise kullanılabilir kalır. GEODI kalıcı maskeleme ve rol tabanlı maskelemeyi
birlikte destekler: bazı senaryolarda alan kalıcı olarak değiştirilir, bazılarında ise
yalnız belirli rollere açık kalır. Böylece iş akışı kesintiye uğramadan görünürlük
kaynaklı risk azalır.
Anonimleştirme farklı bir amaca hizmet eder: kişisel veriyi belirli veya belirlenebilir bir gerçek kişiyle ilişkilendirilemeyecek hale getirmeyi hedefler. KVKK bakımından bir verinin anonim hale getirilmiş sayılabilmesi için başka verilerle eşleştirilse dahi kişiyle yeniden ilişkilendirilememesi gerekir. Bu yaklaşım test ortamları, analitik çalışmalar ve veri bilimi paylaşımlarında belirleyicidir. Uygulanan yöntemin KVKK bakımından anonimleştirme sonucu doğurup doğurmadığı, veri seti ve yöntem özelinde ayrıca değerlendirilmelidir. GEODI sentetik veri üretimini de destekler; gerçek kişisel veri
taşınmadan geliştirme ve analiz süreçleri sürdürülebilir.
- Kalıcı maskeleme
- Rol tabanlı maskeleme
- Anonimleştirme
- Sentetik veri üretimi
- Dosya ve veritabanı kapsamı
- Test ve analitik paylaşım senaryoları
Veri Yönetişimi (Governance)
Kim neye erişebiliyor sorusunun cevabı
Yönetişim, verinin kimler tarafından erişilebildiğini kurum genelinde görünür kılar.
Paylaşımlı klasörlerde izinler yıllar içinde katmanlanır; ayrılan çalışanların erişimi
kalır, geçici verilen yetkiler kalıcılaşır, herkese açık klasörlerde hassas belgeler
birikir. GEODI izin yapısını çıkarır ve yüksek riskli erişimleri belirler.
Platformun ayırt edici yeteneği onay tabanlı düzeltmedir. Riskli bir erişim ya da
veri tespit edildiğinde işlem doğrudan uygulanmak yerine, verinin sahibine veya veri
koruma sorumlusuna onaya sunulabilir. Böylece düzeltme kararı veriyi tanıyan kişide
kalır, işlem izlenebilir olur ve merkezi bir ekibin bilmediği bir bağlamda yanlış karar
verme riski azalır.
- Kurum genelinde izin görünürlüğü
- Yüksek riskli erişim tespiti
- Onay tabanlı düzeltme
- Veri sahibi ve DPO onay süreçleri
- İzlenebilir onay akışları
- Aşırı açık paylaşımların belirlenmesi
Otomasyon ve Düzeltme
Tespiti aksiyona bağlama
Keşif ve sınıflandırma tek başına riski azaltmaz; asıl değer tespit edilen soruna işlem
uygulandığında ortaya çıkar. GEODI iş akışı tasarımıyla bu adımı otomatikleştirir:
belirlenen koşullar sağlandığında silme, maskeleme, şifreleme, karantinaya alma veya sınıflandırma işlemleri uygulanabilir.
Akışlar politika temellidir; her dosya tek tek takip edilmez. Örneğin belirli bir
hassasiyet seviyesindeki içeriklerin belirli klasörlerde bulunmaması kural haline
getirilebilir ve kural ihlal edildiğinde işlem tetiklenir. Bu yaklaşım hem güvenlik
ekibinin yükünü azaltır hem de insan hatası riskini düşürür.
- Düşük kodlu iş akışı tasarımı
- Silme, maskeleme ve şifreleme
- Karantina ve sınıflandırma
- Politika tabanlı tetikleme
- Bulut ve kurum içi kapsam
- İşlem kayıtlarının tutulması
Arama ve Sohbet (Search and Chat)
Anlamsal kurumsal arama ve kurum içi yapay zekâ
Veri keşfi altyapısının günlük işte de karşılığı vardır. GEODI kurumsal veriler üzerinde anlamsal arama yapar: kullanıcı dosya adını bilmeden, doğal dile yakın ifadelerle arama
yapabilir ve sonuçlar içerik bağlamına göre değerlendirilir. Bu yetenek özellikle
denetim, iç kontrol ve veri sahibi başvurularına yanıt hazırlama süreçlerinde zaman
kazandırır.
Platform ayrıca kurumun kendi verisiyle çalışan, kurum içinde konumlandırılabilen yapay
zekâ asistanları oluşturulmasını destekler. Kurum içi yapay zekâ asistanı seçeneğinde model ve veri akışı kurum politikalarına göre tasarlanır; kullanılacak model ve dış bağlantı gereksinimleri proje kapsamında ayrıca doğrulanır.
- Anlamsal kurumsal arama
- Doğal dile yakın sorgulama
- Kurum içi yapay zekâ asistanları
- Bulut veya kurum içi model dağıtımı
- Veri sahibi başvurusu desteği
- Denetim ve iç kontrol senaryoları