GEODI DSPM : Yapay Zeka Destekli Veri Keşfi ve Veri Sınıflandırma Platformu
GEODI Hakkında
GEODI, kurumların yapılandırılmış ve yapılandırılmamış verileri üzerinde tam görünürlük sağlamayı amaçlayan, yapay zeka destekli bir Enterprise Data Platform’dur. Dosya sunucuları, veritabanları, e-posta sistemleri, arşivler ve doküman havuzları gibi dağınık veri kaynaklarını otomatik olarak tarayarak, kurumların hangi veriye sahip olduğunu, bu verilerin nerede bulunduğunu ve ne kadar hassas olduğunu ortaya çıkarır. Bu yaklaşım, veri yönetimini manuel envanterlerden çıkarıp sürekli ve ölçeklenebilir bir yapıya taşır.
GEODI’nin temel gücü, veri keşfi (discovery) ve veri sınıflandırma (classification) yeteneklerini yalnızca etiketleme seviyesinde bırakmamasıdır. Platform; doğal dil işleme (NLP), anlamsal analiz ve bağlamsal ilişki kurma yetenekleri sayesinde verinin içeriğini, bağlamını ve kullanım amacını anlayarak sınıflandırır. Örneğin, bir kurum binlerce klasör ve doküman arasında kişisel veriler içeren dosyaları manuel arama yapmadan tespit edebilir; bu verileri türüne, hassasiyet seviyesine ve kullanım amacına göre otomatik olarak gruplandırabilir. Böylece teknik ekipler “veri nerede?” sorusuna, iş birimleri ise “bu veri ne işe yarıyor?” sorusuna aynı platform üzerinden yanıt alır.
Platform mimarisi, yalnızca risk tespiti yapmakla sınırlı değildir. GEODI; maskeleme, anonimleştirme, erişim kontrolü ve aksiyon alma yetenekleriyle keşfedilen veriler üzerinde doğrudan işlem yapılmasını sağlar. Bu sayede kurumlar, örneğin eski arşivlerde bulunan ve aktif iş süreçlerinde kullanılmayan hassas verileri tespit edip maskeleyebilir ya da belirli erişim politikalarına bağlayabilir. Günlük operasyonlarda ise kurumsal arama ve anlamsal sorgulama yetenekleri sayesinde, kullanıcılar ihtiyaç duydukları bilgiye dosya isimlerini bilmeden, içerik üzerinden hızlıca ulaşabilir. Bu, veri güvenliği ile operasyonel verimliliğin aynı anda iyileştirilmesini mümkün kılar.
Regülasyonlar açısından bakıldığında GEODI, kurumların KVKK, GDPR, PCI-DSS ve benzeri düzenlemelere uyum sürecini kolaylaştıran stratejik bir altyapı sunar. Bu regülasyonlar, yalnızca verinin korunmasını değil; verinin nerede tutulduğunun, kimler tarafından erişildiğinin ve gerektiğinde nasıl anonimleştirileceğinin ispatlanmasını zorunlu kılar. GEODI, sürekli veri keşfi ve sınıflandırma yaklaşımı sayesinde kurumların bu sorulara denetim anında değil, her zaman hazır yanıt verebilmesini sağlar. Bu nedenle platform, regülasyonlara uyum için geçici bir çözüm değil; uzun vadeli veri yönetimi ve risk azaltma yatırımı olarak konumlanır.
GEODI DSPM (Data Security Posture Management)
GEODI Data Security Posture Management Nedir?
Data Security Posture Management (DSPM), kurumların yalnızca veriyi nerede tuttuğunu değil; hangi verinin risk altında olduğunu, neden risk taşıdığını ve bu riskin nasıl azaltılabileceğini bütüncül olarak görmesini hedefleyen bir yaklaşımdır. Bulut, dosya sunucuları, arşivler ve yapılandırılmamış veri kaynakları büyüdükçe, geleneksel güvenlik araçları verinin kendisini merkeze almakta yetersiz kalır. GEODI, veriyi keşiften aksiyona kadar izleyerek DSPM yaklaşımını operasyonel hale getirmeyi amaçlar.
GEODI’nin DSPM yaklaşımı, tek başına bir kontrol veya raporlama katmanı değil; sürekli görünürlük ve bağlam üzerine kuruludur. Platform, hangi verinin hassas olduğunu, kimler tarafından erişildiğini, nerede gereğinden fazla açıkta olduğunu ve hangi aksiyonların uygulanabileceğini bir arada değerlendirir. Bu sayede güvenlik duruşu (posture), statik bir durum olmaktan çıkar; veri hareket ettikçe ve erişim modelleri değiştikçe güncellenen dinamik bir yapı haline gelir. DSPM, burada yalnızca “riskleri listeleyen” değil, riskleri anlamlandıran bir çerçeve sunar.
Operasyonel hayatta DSPM, güvenlik ve veri ekiplerinin aynı resmi görmesini sağlar. Örneğin farklı departmanların ortak kullandığı dosya alanlarında, hassas veri içeren ama aktif olarak kullanılmayan içerikler tespit edilebilir; bu verilerin açıkta kalma süresi ve erişim profili değerlendirilerek risk önceliği belirlenir. Ardından erişim kısıtlama, karantina veya maskeleme gibi aksiyonlarla güvenlik duruşu iyileştirilebilir. Bu yaklaşım, veri güvenliğini tek seferlik projeler yerine sürekli iyileştirilen bir süreç haline getirir.
Regülasyonlar açısından DSPM, KVKK, GDPR ve benzeri düzenlemelerin beklediği “makul ve etkin güvenlik tedbirleri”nin somut karşılığıdır. Kurumların yalnızca veriyi koruduğunu iddia etmesi değil; veriye dair riskleri sürekli izlediğini, değerlendirdiğini ve aksiyon aldığını gösterebilmesi beklenir. DSPM yaklaşımı, bu sürekliliği sağlar. GEODI, veri güvenliği duruşunu görünür ve izlenebilir hale getirerek, regülasyon denetimlerinde kurumların riskleri nasıl yönettiğini açık biçimde ortaya koymasına yardımcı olur.
GEODI Modülleri
Veri Keşfi (Data Discovery)
Veri Keşfi Nedir?
Veri Keşfi, kurumların sahip olduğu yapılandırılmış ve yapılandırılmamış verilerin nerede bulunduğunu, hangi içerikleri barındırdığını ve ne derece hassas olduğunu otomatik olarak ortaya çıkarma sürecidir. GEODI, dosya sunucularından veritabanlarına, e-posta sistemlerinden arşivlere kadar dağınık halde bulunan verileri merkezi ve sürekli bir yaklaşımla tarayarak, kurumların “hangi veriye sahibiz?” sorusuna net ve güncel bir yanıt almasını sağlar. Bu sayede veri keşfi, manuel envanter çalışmaları yerine sürdürülebilir bir platform yeteneğine dönüşür.
GEODI’nin veri keşfi yaklaşımı, yalnızca dosya veya alan bazlı taramalarla sınırlı değildir. Platform; doğal dil işleme (NLP), anlamsal analiz ve bağlamsal ilişkilendirme yeteneklerini kullanarak verinin içeriğini ve anlamını analiz eder. Bu sayede, farklı klasörlerde veya farklı sistemlerde bulunan ancak aynı tür hassas bilgileri içeren veriler otomatik olarak tespit edilebilir. Örneğin, kişisel veri barındıran belgeler dosya adına bakılmaksızın içerik üzerinden tanımlanır; yapılandırılmış verilerle yapılandırılmamış veriler tek bir keşif sürecinde birlikte değerlendirilir.
Operasyonel açıdan bakıldığında veri keşfi, yalnızca güvenlik veya uyum ekipleri için değil, iş birimleri için de doğrudan değer üretir. Büyük hacimli arşivlerde veya paylaşımlı dosya alanlarında hangi verinin aktif kullanıldığını, hangisinin yıllardır erişilmediğini görmek mümkün hale gelir. Bu yaklaşım sayesinde kurumlar, gereksiz veri yükünü azaltabilir, kritik bilgilere daha hızlı erişebilir ve veri yönetimi kararlarını somut içgörülere dayandırabilir. Günlük iş akışında, bir departmanın ihtiyaç duyduğu bilgilere manuel arama yapmadan, içerik ve bağlam üzerinden ulaşabilmesi, veri keşfinin yalnızca teknik bir süreç olmadığını açıkça gösterir.
Regülasyonlar açısından veri keşfi, KVKK, GDPR ve PCI-DSS gibi düzenlemelerin zorunlu kıldığı ilk adımdır. Bu regülasyonlar, kurumların kişisel ve hassas verilerin nerede tutulduğunu, kimler tarafından erişildiğini ve gerektiğinde bu veriler üzerinde hangi aksiyonların alınacağını bilmesini şart koşar. GEODI’nin sürekli ve otomatik veri keşfi yaklaşımı, kurumların bu bilgileri denetim anında değil, her zaman hazır tutmasını sağlar. Bu nedenle veri keşfi, regülasyonlara uyum için geçici bir çalışma değil; kalıcı ve stratejik bir altyapı yatırımı olarak değerlendirilmelidir.
Veri Sınıflandırma (Data Classification)
Veri Sınıflandırma Nedir?
Veri Sınıflandırma, kurumların sahip olduğu verileri içerik, hassasiyet seviyesi ve kullanım amacına göre anlamlandırarak kategorize etme sürecidir. GEODI, veri keşfi sırasında tespit edilen bilgileri yalnızca etiketlemekle kalmaz; bu verilerin ne tür bir risk taşıdığını ve nasıl ele alınması gerektiğini de belirler. Böylece kurumlar, hangi verinin kişisel, hangisinin kritik veya operasyonel olduğunu net biçimde ayırt edebilir.
GEODI’nin veri sınıflandırma yaklaşımı, anahtar kelime bazlı veya manuel tanımlara dayanmaz. Platform; doğal dil işleme (NLP), anlamsal analiz ve bağlamsal ilişkilendirme yetenekleri sayesinde verinin içeriğini ve bağlamını birlikte değerlendirir. Bu sayede aynı tür bilgiyi içeren ancak farklı formatlarda veya farklı sistemlerde bulunan veriler otomatik olarak aynı sınıfa dahil edilebilir. Yapılandırılmış ve yapılandırılmamış verilerin birlikte ele alınması, sınıflandırma sürecini parça parça değil bütüncül hale getirir.
Operasyonel açıdan veri sınıflandırma, yalnızca güvenlik veya uyum ekipleri için değil, iş birimleri için de karar destek mekanizması oluşturur. Örneğin, paylaşımlı dosya alanlarında bulunan binlerce belgenin hangilerinin aktif olarak kullanıldığı, hangilerinin hassas veri içerdiği veya hangilerinin artık işlevini yitirdiği net biçimde görülebilir. Bu sayede kurumlar, veri üzerinde hangi aksiyonların alınması gerektiğini (erişimi kısıtlama, maskeleme, arşivleme veya silme) somut sınıflandırma sonuçlarına dayanarak belirleyebilir. Günlük iş akışında bu yaklaşım, hem riskleri azaltır hem de veri yönetimini daha öngörülebilir hale getirir.
Regülasyonlar açısından veri sınıflandırma, KVKK, GDPR ve benzeri düzenlemelerin doğrudan zorunlu kıldığı bir adımdır. Bu regülasyonlar, kişisel ve hassas verilerin yalnızca korunmasını değil; hangi veri türüne hangi güvenlik önlemlerinin uygulandığının açıkça tanımlanmasını şart koşar. GEODI’nin otomatik ve sürekli veri sınıflandırma yeteneği, kurumların bu gereklilikleri tek seferlik projeler yerine kalıcı bir süreç olarak yönetmesini sağlar. Bu nedenle veri sınıflandırma, regülasyonlara uyumun teknik temelini oluşturan stratejik bir yatırım olarak değerlendirilmelidir.
Veri Maskeleme (Data Masking)
Veri Maskeleme Nedir?
Veri maskeleme, hassas bilgilerin yetkisiz kişiler tarafından görülmesini engellemek için verinin belirli bölümlerini kontrollü şekilde gizleme yöntemidir. Kişisel veriler, finansal bilgiler veya ticari sırlar; iş süreçlerinde kullanılmaya devam ederken, görüntülenmesi gerekmeyen kısımlar maskeleme ile korunabilir. GEODI, veri keşfi ve sınıflandırma sürecinde tespit edilen hassas veriler üzerinde, kurumun ihtiyaçlarına göre uygulanabilir maskeleme senaryoları oluşturarak riski azaltır.
GEODI’nin maskeleme yaklaşımı, tek tek dosyaları manuel düzenlemek yerine, politika temelli ve sürdürülebilir bir kontrol mekanizması kurmaya odaklanır. Platform; hangi verinin hassas olduğunu belirledikten sonra, bu verilerin kimler tarafından hangi koşullarda görüntülenebileceğini yönetilebilir hale getirir. Böylece kurumlar, veriyi tamamen kilitlemeden veya iş akışlarını kesintiye uğratmadan, erişim ve görünürlük risklerini kontrol altına alır. Bu yaklaşım özellikle paylaşımlı dosya alanlarında ve kurumsal arşivlerde “görünürlük” kaynaklı sızıntı riskini azaltmada etkilidir.
Operasyonel tarafta veri maskeleme, hem güvenlik ekiplerinin hem de iş birimlerinin günlük işini kolaylaştırır. Örneğin müşteri hizmetleri veya insan kaynakları departmanlarının eriştiği dokümanlarda, T.C. kimlik numarası, IBAN, telefon veya adres gibi alanların yalnızca belirli rollere açık kalması; diğer kullanıcılar için otomatik olarak maskelenmesi mümkündür. Böylece ekipler doğru belgeye hızlıca ulaşırken, gereksiz veri ifşası riski azalır. Aynı zamanda test ortamlarına aktarılan verilerde maskeleme uygulanarak, gerçek kişisel veriler taşınmadan geliştirme ve analiz süreçleri sürdürülebilir.
Regülasyonlar açısından veri maskeleme, KVKK ve GDPR gibi düzenlemelerin talep ettiği uygun teknik ve idarî tedbirlerin önemli bir parçasıdır. Kurumların kişisel verileri “amaçla sınırlı” şekilde işlemesi, gereksiz erişimi önlemesi ve veri ihlali riskini düşürmesi beklenir. Maskeleme, bu beklentiyi operasyonu durdurmadan karşılamanın pratik yollarından biridir. GEODI’nin maskeleme yetenekleri, hassas veri üzerinde kontrollü görünürlük sağlayarak uyum süreçlerini kolaylaştırır ve denetimlerde risk azaltma adımlarının daha net şekilde gösterilmesine yardımcı olur.
Veri Anonimleştirme (Data Anonymization)
Veri Anonimleştirme Nedir?
Veri anonimleştirme, kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak tanımlamaya yarayan bilgileri veriden çıkararak, veriyi kimlikten bağımsız hale getirme yöntemidir. Maskeleme, belirli alanların görünürlüğünü azaltırken veri hâlâ kişiye bağlanabilir durumda kalabilir; anonimleştirme ise doğru uygulandığında veriyi “kişisel veri” niteliğinden uzaklaştırır. GEODI, keşfedilen ve sınıflandırılan içeriklerde kişisel veri unsurlarını tespit edip, kurumun politika ve kullanım amacına göre anonimleştirme süreçlerini yönetilebilir hale getirerek riskleri azaltmaya yardımcı olur.
GEODI’nin anonimleştirme yaklaşımı, tek tek doküman düzenlemek gibi ölçeklenmeyen yöntemlerden ziyade, kurumsal veri kaynakları üzerinde sistematik ve sürdürülebilir bir kontrol mekanizması kurmayı hedefler. Platform, hangi veri tiplerinin kişiyi tanımlama riski taşıdığını (kimlik, iletişim, finansal, lokasyon vb.) içerik üzerinden belirledikten sonra, bu verilerin kimlik bağını kıracak şekilde işlenmesini destekler. Böylece kurumlar, analitik ve raporlama gibi ihtiyaçlar için veriyi tamamen kullanılamaz hale getirmeden, kişisel bağlardan arındırılmış şekilde değerlendirebilir.
Operasyonel tarafta anonimleştirme, özellikle veri paylaşımı ve ikincil kullanım senaryolarında kritik fark yaratır. Örneğin, bir kurumun müşteri şikayet kayıtlarını iyileştirmek için analitik ekiplerle paylaşması gerektiğinde; metinlerde geçen ad-soyad, telefon, e-posta veya kimlik numarası gibi alanlar anonimleştirilerek veri güvenli şekilde değerlendirilebilir. Benzer şekilde, eğitim/veri bilimi çalışmaları veya iç denetim raporlamasında, gerçek kişilere bağlanmayan anonim veri setleriyle çalışmak hem hız kazandırır hem de veri sızıntısı riskini ciddi ölçüde düşürür.
Regülasyonlar açısından anonimleştirme, KVKK ve GDPR gibi düzenlemelerde risk azaltma stratejisinin en güçlü araçlarından biridir. Kurumlar yalnızca kişisel veriyi korumakla kalmaz; gereksiz işleme, gereksiz paylaşım ve aşırı erişim gibi riskleri azaltacak teknik tedbirleri de uygulamalıdır. Anonimleştirme, kişisel veri kapsamını daraltarak bu riskleri azaltmaya yardımcı olur ve uyum süreçlerinde güçlü bir savunma hattı oluşturur. GEODI’nin anonimleştirme yaklaşımı, verinin nerede olduğunu sürekli görünür kılıp kimlik bağını kontrol edilebilir şekilde yönetmeye yardımcı olarak regülasyon kaynaklı cezai ve itibari riskleri düşürür.
Veri Koruma Aksiyonları (Data Protection Actions)
Veri Koruma Aksiyonları Nedir?
Kurumsal ortamlarda veri keşfi ve sınıflandırma tek başına yeterli değildir; asıl değer, tespit edilen risklere zamanında ve doğru aksiyon alınabildiğinde ortaya çıkar. Veri koruma aksiyonları, hassas veya riskli veriler üzerinde erişim kısıtlama, karantina, silme, taşıma veya yetkilendirme gibi kontrollü müdahaleleri kapsar. GEODI, verinin nerede ve ne durumda olduğunu görünür kıldıktan sonra, bu veriler üzerinde uygulanabilecek aksiyonları merkezi ve yönetilebilir hale getirerek kurumların güvenlik refleksini güçlendirmeye yardımcı olur.
GEODI’nin aksiyon yaklaşımı, manuel ve dağınık müdahaleler yerine politika temelli ve otomatikleştirilebilir bir yapı sunar. Platform, risk seviyesine veya veri türüne göre önceden tanımlanmış kurallar doğrultusunda aksiyon alınmasını destekler. Örneğin belirli bir hassasiyet seviyesindeki dosyaların erişime kapatılması, uygunsuz konumlarda tutulan verilerin karantinaya alınması veya belirli klasörlerden güvenli alanlara taşınması gibi işlemler tek tek dosya takibi yapılmadan yönetilebilir. Bu yaklaşım, hem güvenlik ekiplerinin yükünü azaltır hem de insan hatası riskini düşürür.
Günlük operasyonlarda veri güvenliği aksiyonları, risk ile iş sürekliliği arasındaki dengeyi kurmada kritik rol oynar. Örneğin ortak kullanılan bir dosya alanında yanlışlıkla paylaşılan hassas bir belgenin fark edilmesi durumunda, belgeyi tamamen silmek yerine erişimi sınırlandırmak veya güvenli bir alana taşımak mümkün olur. Benzer şekilde, uzun süredir erişilmeyen ve risk taşıyan veriler belirlenip karantinaya alınarak saldırı yüzeyi daraltılabilir. Bu sayede kurumlar, veri güvenliğini sağlarken iş akışlarını kesintiye uğratmadan kontrollü ilerleyebilir.
Regülasyonlar açısından bakıldığında, yalnızca riski tespit etmek değil, bu risklere karşı etkin teknik tedbirler almak da beklenir. KVKK, GDPR ve benzeri düzenlemeler; kurumların veri ihlallerini önleyici, erişimi sınırlayıcı ve gerektiğinde müdahale edici mekanizmalar kurmasını zorunlu kılar. Veri güvenliği aksiyonları, bu yükümlülüklerin pratik karşılığıdır. GEODI’nin aksiyon yetenekleri, riskli veriler üzerinde zamanında ve izlenebilir müdahaleler yapılmasını destekleyerek, denetim süreçlerinde kurumların aldığı önlemleri somut şekilde ortaya koymasına yardımcı olur.
Veri Yönetişimi (Data Governance)
Veri Yönetişimi Nedir?
Veri yönetişimi, kurumların veriyi yalnızca saklamasını değil; kim, hangi veriye, hangi amaçla ve ne kadar süreyle erişebilir sorularını net şekilde yönetmesini hedefler. Dağınık veri kaynakları, büyüyen arşivler ve farklı departmanların ürettiği içerikler arttıkça, bu sorulara tutarlı cevap vermek zorlaşır. GEODI, verinin nerede olduğunu görünür kılan keşif katmanını, kurallar ve politikalarla destekleyerek veri yönetişimini uygulanabilir hale getirmeye yardımcı olur.
GEODI’nin veri yönetişimi yaklaşımı, soyut politika dokümanları yerine veriyle doğrudan ilişkili, izlenebilir kurallar üzerine kuruludur. Platform; veri türü, hassasiyet seviyesi, erişim yetkileri ve kullanım amacı gibi kriterleri bir araya getirerek yönetişim kurallarının uygulanmasını destekler. Böylece hangi verinin neden tutulduğu, kimlerin erişebildiği ve hangi aksiyonların uygulanabileceği merkezi olarak yönetilebilir. Bu yaklaşım, veri sahipliği ve sorumluluk alanlarını daha net hale getirir.
Günlük operasyonlarda veri yönetişimi, karar alma süreçlerini sadeleştirir ve belirsizlikleri azaltır. Örneğin bir departman yeni bir raporlama veya paylaşım ihtiyacı doğduğunda, hangi verilerin kullanılabileceği ve hangilerinin kısıtlı olduğu net şekilde görülebilir. Aynı şekilde, uzun süredir erişilmeyen veya artık iş değeri kalmamış veriler belirlenerek gözden geçirilebilir. Bu sayede kurumlar, veriyi kontrolsüzce büyüten yapılar yerine, yaşam döngüsü yönetilen bir veri ortamı oluşturabilir.
Regülasyonlar açısından veri yönetişimi, KVKK ve GDPR gibi düzenlemelerin temel beklentilerinden biridir. Kurumların yalnızca veriyi koruması değil; verinin neden işlendiğini, ne kadar süreyle tutulduğunu ve kimlerin eriştiğini gösterebilmesi beklenir. Veri yönetişimi, bu şeffaflığı sağlayan ana çerçevedir. GEODI’nin yönetişim yaklaşımı, veriye dair kuralların görünür ve uygulanabilir olmasına yardımcı olarak, denetim süreçlerinde kurumların kontrol altında bir veri yönetimi sergilemesini destekler.
Kurumsal Arama (Enterprise Search)
Kurumsal Arama Nedir?
Kurumsal yapılarda bilgiye erişim, verinin varlığından çok anlamlı şekilde bulunabilmesi ile değer üretir. Dosya sunucuları, arşivler, e-postalar ve farklı veri kaynakları büyüdükçe, anahtar kelime tabanlı aramalar yetersiz kalır. GEODI, kurumsal veriler üzerinde semantik arama yaklaşımıyla, kullanıcının ne aradığını anlamaya odaklanan bir deneyim sunarak bilgiye erişimi hızlandırmayı amaçlar.
GEODI’nin arama ve sorgulama yaklaşımı, yalnızca “kelime eşleşmesi” yapmaz; içeriklerin bağlamını, ilişkilerini ve anlamını dikkate alır. Yapay zeka destekli sorgulama sayesinde kullanıcılar, teknik filtreler veya karmaşık dizin yapılarıyla uğraşmadan, doğal dile yakın ifadelerle arama yapabilir. Bu yaklaşım; yapılandırılmamış verilerde saklı kalan bilgilerin ortaya çıkarılmasını kolaylaştırırken, farklı veri kaynakları arasında tutarlı bir arama deneyimi oluşturur.
Günlük kullanımda bu yetenek, hem iş birimlerinin hem de teknik ekiplerin zaman kazanmasını sağlar. Örneğin bir kullanıcı, yıllar içinde birikmiş sözleşmeler veya yazışmalar arasında belirli bir konuya, kişiye ya da duruma ilişkin bilgiyi aradığında; arama motoru yalnızca dosya adlarını değil, içerik bağlamını da değerlendirerek daha isabetli sonuçlar sunar. Benzer şekilde, denetim veya iç kontrol süreçlerinde ihtiyaç duyulan belgeler, farklı klasör ve sistemler arasında tek tek gezilmeden kısa sürede bulunabilir. Bu da kurumsal hafızanın daha etkin kullanılmasını sağlar.
Regülasyonlar açısından bakıldığında, doğru bilgiye hızlı erişim yalnızca verimlilik değil, uyum ve denetlenebilirlik açısından da önemlidir. KVKK ve GDPR gibi düzenlemeler, kurumların kişisel veriler üzerinde şeffaflık sağlamasını ve talep edildiğinde ilgili veriye ulaşabilmesini gerektirir. Akıllı kurumsal arama ve sorgulama yetenekleri, verinin nerede olduğunu ve hangi içeriklerde geçtiğini daha net ortaya koyarak, regülasyon taleplerine zamanında ve kontrollü yanıt verilmesine yardımcı olur. GEODI’nin bu yaklaşımı, hem operasyonel yükü azaltır hem de uyum süreçlerinde kurumsal görünürlüğü artırır.
Sektörler
Kurumsal verinin büyük bölümü bugün sektör fark etmeksizin yapılandırılmamış halde; dosya sunucuları, e-posta ekleri, taranmış belgeler ve paylaşımlı alanlar üzerinde dağınık biçimde tutulmaktadır. Bu durum, kurumların hangi veriye sahip olduğunu, bu verinin ne kadar hassas olduğunu ve kimler tarafından erişildiğini net biçimde görmesini zorlaştırır. Sonuç olarak veri güvenliği, yalnızca teknik bir konu olmaktan çıkarak iş sürekliliği, regülasyon uyumu ve kurumsal itibar açısından kritik bir risk alanına dönüşür.
GEODI, farklı sektörlerde karşılaşılan bu ortak problemi yapay zeka destekli veri keşfi ve veri sınıflandırma yaklaşımıyla çözer. Kurumların tüm veri evrenini görünür hale getirerek hassas verileri otomatik olarak tanımlar, riskli alanları ortaya çıkarır ve veriye dayalı aksiyon alınmasını sağlar. Böylece BT, hukuk ve iş birimleri aynı veri görünümü üzerinden uyum, güvenlik ve operasyonel verimliliği birlikte yönetebilir.
Bankacılık, Finans, Sigorta ve FinTech sektörlerinde müşteri verileri, sözleşmeler, kredi dosyaları, ödeme kayıtları ve denetim dokümanları yüksek regülasyon baskısı altındadır. GEODI, bu sektörlerde KVKK, GDPR ve PCI-DSS kapsamındaki hassas verileri otomatik olarak keşfeder ve sınıflandırır; hangi verinin nerede tutulduğunu ve ne düzeyde risk taşıdığını görünür kılar. Bu sayede finansal kuruluşlar, denetim süreçlerini hızlandırırken veri sızıntısı ve uyum risklerini proaktif şekilde yönetebilir.
Enerji, Petrol & Gaz, Altyapı ve Kamu Hizmetleri sektörlerinde veri güvenliği yalnızca kişisel verilerle sınırlı değildir; proje dokümanları, teknik çizimler, saha raporları ve operasyonel veriler de kritik öneme sahiptir. GEODI, bu yapılandırılmamış veri havuzlarını keşfederek hassasiyet seviyelerine göre sınıflandırır ve yetkisiz erişim risklerini ortaya çıkarır. Böylece operasyonel süreklilik korunurken regülasyonlara uyum sürdürülebilir hale gelir.
Üretim, Otomotiv, Savunma ve Ar-Ge Odaklı Kurumlar için ticari sırlar, teknik dokümantasyonlar ve fikri mülkiyet verileri en değerli varlıklar arasındadır. GEODI, bu tür verileri dosya sunucuları ve arşivler üzerinde otomatik olarak tespit eder; hassas içerikleri sınıflandırarak veri sızıntısı ve yetkisiz paylaşım risklerini azaltır. Bu yaklaşım, hem bilgi güvenliğini hem de rekabet avantajını korumaya yardımcı olur.
Sağlık, İlaç ve Biyoteknoloji sektörlerinde hasta kayıtları, klinik raporlar ve araştırma verileri en yüksek mahremiyet gerektiren veri türleridir. GEODI, kişisel ve özel nitelikli verileri otomatik olarak tanımlayarak KVKK ve GDPR gibi regülasyonlar kapsamında riskli alanları görünür kılar. Bu sayede sağlık kuruluşları, hasta mahremiyetini korurken dijitalleşme süreçlerini güvenli şekilde sürdürebilir.
Telekomünikasyon, Perakende, E-Ticaret, Lojistik ve Hizmet Sektörleri ise büyük hacimli müşteri ve operasyonel veriyle çalışır. GEODI, bu sektörlerde müşteri bilgileri, sözleşmeler ve işlem kayıtlarını keşfederek hassas verilerin kontrolsüz yayılmasını engeller. Böylece müşteri güveni korunur, veri yönetimi daha şeffaf ve denetlenebilir hale gelir.
Regülasyonlar
Küresel ölçekte veri üretimi ve paylaşımı hızla artarken, kişisel ve hassas verilerin korunmasına yönelik regülasyonlar da neredeyse tüm dünyaya yayılmış durumdadır. Günümüzde kurumlar yalnızca merkez ofislerinin bulunduğu ülkenin değil; müşterilerinin, iş ortaklarının veya verilerinin yer aldığı tüm coğrafyaların düzenlemelerine uyum sağlamak zorundadır. Bu durum, veri güvenliğini teknik bir tercih olmaktan çıkarıp sürekli yönetilmesi gereken yasal bir sorumluluk haline getirmiştir. GEODI, bu karmaşık regülasyon ortamında verinin nerede bulunduğunu ve hangi kapsama girdiğini görünür kılmaya odaklanır.
Avrupa Birliği’nde GDPR ile başlayan bu dönüşüm; Türkiye’de KVKK, Amerika kıtasında LGPD ve PIPEDA, Afrika’da POPIA, Asya’da ise PIPL, DPDPA ve PDPA gibi düzenlemelerle küresel bir çerçeveye dönüşmüştür. Bu regülasyonların tamamı, kişisel verilerin tespiti, sınıflandırılması, erişimin kontrol altına alınması ve gereksiz veri birikiminin azaltılması gibi ortak beklentiler taşır. Ancak bu beklentiler, özellikle yapılandırılmamış veri kaynaklarında kurumlar için ciddi operasyonel zorluklar yaratır.
Buna ek olarak bazı düzenlemeler ülke bazlı değil, sektörel veya küresel kapsamda uygulanır. PCI-DSS gibi standartlar, kartlı ödeme verisi işleyen tüm kurumlar için dünya genelinde geçerlidir. Bu tür regülasyonlar, veri güvenliğini yalnızca hukuki bir uyum konusu değil, aynı zamanda operasyonel süreklilik ve itibar yönetimi meselesi haline getirir. Dolayısıyla regülasyonlara uyum, tek seferlik projeler yerine sürekli izlenmesi gereken bir süreç olarak ele alınmalıdır.
Türkiye özelinde KVKK, kurumların kişisel veriyi nerede tuttuklarını bilmelerini ve bu veriler üzerinde kontrol sağlamalarını zorunlu kılar. Pratikte en büyük problem, dosya sunucuları, arşivler ve paylaşımlı alanlarda dağınık halde bulunan kişisel verilerin görünür olmamasıdır. GEODI, yapılandırılmamış veri kaynaklarında kişisel veri içeren içeriklerin keşfedilmesine, sınıflandırılmasına ve riskli alanların belirlenmesine yardımcı olarak KVKK kapsamında en zor adımlardan biri olan veri envanteri oluşturma sürecini destekler.
GDPR kapsamında ise kurumların yalnızca kişisel veriyi koruması değil; bu verilerin hangi amaçla işlendiğini, kimler tarafından erişildiğini ve ne kadar süreyle tutulduğunu gösterebilmesi beklenir. Özellikle “gereğinden fazla veri tutma” ve “kontrolsüz erişim” GDPR denetimlerinde en sık karşılaşılan risk alanlarıdır. GEODI, veri keşfi ve sınıflandırma yetenekleriyle bu riskli alanları görünür kılarak, erişim ve veri yaşam döngüsü kararlarının daha bilinçli şekilde alınmasına yardımcı olur.
PCI-DSS tarafında ise temel problem, kart verisinin nerede bulunduğunun tam olarak bilinmemesidir. Kart verisi içeren dosyaların veya kayıtların kontrolsüz alanlarda bulunması, kurumun PCI-DSS kapsamını genişletir ve denetim maliyetlerini artırır. GEODI, hassas veri içeren içeriklerin tespit edilmesini ve bu verilerin kontrol altına alınmasını destekleyerek, PCI-DSS kapsamının daraltılmasına ve riskli veri yayılımının azaltılmasına yardımcı olur. Bu yaklaşım, regülasyon uyumunu daha yönetilebilir hale getirirken, güvenlik ve denetim süreçlerini de sadeleştirir.
Veri Kaynakları
Kurumsal veriler günümüzde tek bir sistemde ya da tek bir formatta bulunmaz. Dosya sunucuları, ağ paylaşımları, e-posta sistemleri, arşiv çözümleri ve farklı iş uygulamaları, verinin parçalı ve dağınık biçimde saklanmasına neden olur. GEODI, bu gerçeklik üzerine inşa edilmiş bir platform olarak, verinin bulunduğu yere uyum sağlar ve kurumun mevcut altyapısını bozmadan çalışır.
GEODI; dosya sunucuları, ağ paylaşım alanları, veritabanları, e-posta sistemleri, doküman ve arşiv yönetim çözümleri gibi çok sayıda veri kaynağıyla entegre olabilir. Bu entegrasyonlar sayesinde kurumlar, farklı sistemlerde tutulan verileri tek tek manuel olarak incelemek zorunda kalmaz. GEODI, tüm bu kaynakları merkezi bir yaklaşımla tarar ve kurum genelinde tutarlı bir veri görünürlüğü sağlar.
Veri kaynaklarının çeşitliliği kadar, içerik formatlarının çeşitliliği de veri keşfi açısından kritik öneme sahiptir. GEODI; ofis dokümanları, PDF dosyaları, taranmış belgeler, e-posta ekleri, görseller ve diğer yapılandırılmamış veri türlerini analiz edebilir. Bu geniş format desteği, özellikle uzun yıllar boyunca birikmiş arşivlerin ve eski sistemlerin görünür hale getirilmesini sağlar.
Örneğin bir kurumda müşteri sözleşmeleri dosya sunucularında, kişisel veriler içeren belgeler e-posta eklerinde ve geçmişe dönük kayıtlar taranmış PDF arşivlerinde tutuluyor olabilir. GEODI, bu farklı veri kaynaklarını ve formatları aynı anda tarayarak hassas verileri otomatik olarak tespit eder ve sınıflandırır. Böylece kurum, verinin nerede olduğunu bilmekle kalmaz; hangi verinin risk taşıdığını da net biçimde görebilir.
Regülasyonlar açısından değerlendirildiğinde KVKK, GDPR ve PCI-DSS gibi düzenlemeler, kurumların verinin nerede tutulduğunu bilmesini, erişimi kontrol etmesini ve gerektiğinde hızlı aksiyon almasını zorunlu kılar. GEODI’nin sunduğu geniş veri kaynağı ve format desteği, bu gerekliliklerin temelini oluşturur. Farklı sistemlerdeki verilerin merkezi olarak keşfedilmesi ve yönetilmesi, regülasyonlara uyumu hızlandırırken denetim ve raporlama süreçlerini de sürdürülebilir hale getirir.